تا حالا شده باکس پلکسی‌ای که استفاده کردی،ترک‌های ریز مویی برداره؟ یا پنلت خیلی زود زرد بشه و نور رو یکنواخت رد نکنه؟ اولین فکری که به ذهن می‌رسه اینه که «حتماً جنس تقلبی گرفتم». شناخت فرمول مواد اولیه و روش ساخت این ورق کمک می کنه تا انتخاب بهتری داشته باشی.
جنس ورق پلکسی رو نمی‌شه با یه کلمه «پلاستیک» توضیح داد. اسم شیمیایی‌اش پلی‌متیل متاکریلات (PMMA) هست که از پلیمریزه شدن مونومر متیل متاکریلات به دست میاد. ولی همین PMMA رو می‌شه به روش‌های مختلفی به ورق تبدیل کرد و محصول نهایی می‌تونه چند برابر با هم فرق داشته باشه.
دو نوع ورق پلکسی که باید بشناسید
ورق کست (Cast) : مواد اولیه این ورق به شکل مایع است و بین دو صفحه شیشه‌ای ریخته می‌شود و به‌آرامی سفت می‌شود. نتیجه آن یک ورق باکیفیت، مقاوم و شفاف است. اگر بخواهید خدمات خم کاری پلکسی انجام دهید یا ساخت باکس پلکسی داشته باشید، این نوع ورق خیلی بهتر جواب می‌دهد. حباب نمی‌زند، ترک نمی‌خورد و ابعادش هم پایدار می‌ماند. طبیعتاً گران‌تر است.
ورق اکسترود (Extruded): مواد اولیه این ورق دانه‌های آماده است که ذوب می‌شوند و به ورق تبدیل می‌شوند. ضخامتش خیلی یکنواخت است، سطحش تمیز است و قیمتش هم مناسب‌تر است. اما مقاومتش کمتر است و هنگام برش یا سوراخ‌کاری ممکن است لبه‌هایش بپرد. برای کارهای موقت و نمایشگاهی انتخاب خوبی است.
کدام را انتخاب کنم؟
| ویژگی | ورق کست | ورق اکسترود |
|---|---|---|
| کیفیت و دوام | بالا | متوسط |
| مقاومت به ترک | خوب | کمتر |
| یکنواختی ضخامت | معمولی | عالی |
| مناسب برای خم‌کاری و ساخت باکس | بله | تا حدی |
| قیمت | گران‌تر | ارزان‌تر |
خلاصه‌اش این است: برای کارهای بلندمدت و حساس، کست؛ برای کارهای موقت و ارزان، اکسترود.
شفافیت پلکسی چقدر است؟
شفافیت پلکسی گلاس حدود ۹۲ درصد است که از شیشه معمولی هم بیشتر است. اما دو چیز روی شفافیتش اثر می‌گذارد: یکی خلوص مواد اولیه، یکی روش پرداخت سطح. اگر می‌خواهید سطح براق و آینه‌ای داشته باشید، پلکسی معمولی بگیرید. اگر می‌خواهید سطح مات باشد و اثر انگشت را نشان ندهد، پلکسی گلاس مات انتخاب کنید. این سطح مات در خود کارخانه ساخته می‌شود، نه با اسپری بعدی، پس دوامش بیشتر است.
پلکسی‌های خاص
پلکسی‌گلاس انعطاف‌پذیر : می‌شود تا حدی خمش کرد. یا در ساختارش تغییراتی می‌دهند یا خیلی نازکش می‌کنند.
پلکسی‌گلاس لمینت‌شده : چند لایه پلکسی که بینشان یک لایه دیگر (رنگی، توری، یا LED) گذاشته‌اند. اگر چسبش خوب نباشد، در گرما و سرما لایه‌ها از هم جدا می‌شوند.
پلکسی‌گلاس بازیافتی : از مواد بازیافتی ساخته می‌شود. اگر باکیفیت باشد، فرقی با نو ندارد. اما اگر منبعش مشخص نباشد، ممکن است زود زرد شود.
موقع خرید به چه چیزی توجه کنم؟
اول، بپرسید کست است یا اکسترود. اگر لبه ورق بعد از برش شفاف بود، کست است. اگر سفید یا ترک‌دار بود، اکسترود است.
دوم، ضخامتش را دقیق بپرسید. مخصوصاً اگر می‌خواهید ورق را در یک فریم جا بدهید یا ساخت باکس پلکسی انجام دهید، ضخامت نامنظم باعث درز و فاصله می‌شود.
یک نکته درباره برش و چاپ
حتی بهترین ورق هم اگر خدمات چاپ روی پلکسی با جوهر نامناسب انجام شود یا برش لیزر تنظیم نباشد، خراب می‌شود. ورق کست هنگام برش لیزری لبه شفاف‌تری می‌دهد. ورق اکسترود باید دقیق‌تر تنظیم شود تا زرد یا سوخته نشود.
سوالات متداول
آیا پلکسی زیر آفتاب زرد می‌شود؟
پلکسی خالص سال‌ها زیر آفتاب هم زرد نمی‌شود. اما اگر مواد اولیه ناخالص باشد یا بازیافتی بی‌کیفیت، زود زرد می‌شود. برای خرید لوله و میلگرد پلکسی یا ورق، منبع مواد اولیه را بپرسید.
فرق پلکسی و پلی‌کربنات چیست؟
پلکسی شفاف‌تر است، سطحش سخت‌تر است و راحت‌تر خش نمی‌افتد. پلی‌کربنات ضدضربه‌تر است ولی زودتر خش می‌افتد. برای خرید ورق پلی کربنات، اگر ضدضربه بودن مهم است، انتخاب کنید.
پلکسی را چطور تمیز کنم که خش نیفتد؟
اول گرد و غبار را با برس نرم بگیرید، بعد با پارچه نرم و آب صابون ملایم تمیز کنید. از شوینده آمونیاک‌دار استفاده نکنید و با پارچه خشک مستقیم نکشید.
برای ساخت باکس پلکسی چه ضخامتی مناسب است؟
برای باکس کوچک (تا ۲۰ سانتی‌متر) ورق ۳ میلی‌متری. برای متوسط (۳۰ تا ۵۰ سانتی‌متر) ورق ۵ میلی‌متری. برای بزرگ‌تر از ۶۰ سانتی‌متر یا سازه‌های باربر، حداقل ۸ میلی‌متری.
